Dat lijkt tenminste zo, maar eigenlijk is er toch één groot zwak punt te vinden. Tien van de elf basis-posities zijn bezet door een goede speler die in de voetbalvisie van Frank de Boer past. Vermeer, Van der Wiel, Alderweireld, Vertonghen, Boilesen, Janssen, Eriksen, Boerrigter, Sigthorsson en Sulejmani kunnen allemaal perfect meekomen. Dan houden we nog één speler over, als we dit seizoen geen kampioen worden, komt dat doordat deze jongen in de basis staat, tot mijn grote spijt, is die jongen Siem de Jong.

De in Zwitserland geboren spits annex middenvelder maakte zijn debuut in 2007 en kreeg onder Martin Jol een belangrijke positie achter Pantelic toebedeeld, niet als aanvallende middenvelder, maar meer als tweede spits, zijn taak was duidelijk, hij moest in de gaten springen die de Serviër voor hem achterliet en Siem deed dat met verve en zijn attitude veroverde al snel de harten van de fans. Door zijn harde werken kreeg hij het volgende jaar een basisplaats op de 10 positie. Echter Pantelic was weg en hij moest zelf gaan voetballen. Onder Jol kreeg hij steevast een plaats op het middenveld toebedeeld, maar daar raakte hij geen pepernoot meer.

In de tweede seizoenshelft nam Frank de Boer het stokje over, Siem had het geluk dat Mounir El Hamdaoui het balletje liet vallen. Daarom kon Siem in de spits gaan spelen, iets wat hij aardig kan, zonder dat het ooit een nieuwe Bergkamp zal worden. In de zomerstop werd echter een nieuwe spits gehaald en gaf Siem aan dat hij constanter is op het middenveld.

Dit bewees Siem in de eerste drie wedstrijden (JC schaal meegerekend) heel duidelijk, Siem loopt constant achter de bal aan, Siem vertraagt constant het spel, Siem verspeeld constant de bal op een knullige manier en Siem laat constant zien dat hij het spel dat Frank de Boer wil spelen niet aan kan. Frank houdt van voetbal, wil het spel laten lopen, wil snelle pasjes zien en wil combinaties voorop hebben. De 22-jarige Siem is in zo’n systeem nooit een tussenstation.

Zelfs Jan-Joost van Gangelen kon ongetwijfeld zien dat we tegen De Graafschap veel beter gingen spelen met Anita op het middenveld. In de eerste helft gingen de aanvallen over rechts en telkens was het Siem die de bal te lang vast hield, of hem in de voeten van een tegenstander speelde en dan hebben we het nog niet eens gehad over zijn belabberde strafschop. In de tweede helft konden we frank en vrij voetballen doordat Janssen dichter bij de goal speelde en Eriksen op zijn natuurlijke positie (rechtspoot op rechts) speelde.

De wedstrijd tegen SC Heerenveen was overtuigend, maar een leek kon zien dat elke gevaarlijke aanval ontstond als Siem niet aan de bal kwam. Gingen de aanvallen wel over Siem, dan werd de bal al snel verspeeld. Alleen in de luchtduels is hij bruikbaar, maar hoe vaak krijg je luchtduels als aanvallende mid?

Siem is telkens de grote dissonant, en het is een kwestie van tijd voordat De Boer inziet dat het beter is om Anita of Serero als derde man op het middenveld te posteren, Serero zou dan direct de plaats van De Jong innemen, of Anita zou controlerend kunnen spelen, waardoor Janssen verder naar voren kan staan. Dat laatste heeft mijn voorkeur, omdat de positieve kanten van Janssen zo beter benut worden.

Het is heel erg jammer, maar voor de perfecte prof Siem de Jong, is het maximaal haalbare bij een succesvol Ajax een plek op de bank. Er is geen plaats meer voor de man die ons, als spits, naar het 30ste kampioenschap heeft geschoten. De enige vraag die rest is, hoe lang duurt het voordat de sympathieke voetballer zijn ogenschijnlijk eindeloze voorraad goodwill heeft opgebruikt?

Bobby Mostertman
Ook te volgen op Twitter

Het probleem bij Ajax is al jaren hetzelfde, Ajax kan geen druk houden, dat is niet raar, als je kijkt naar het systeem dat ze spelen. Ik hoor u denken, Ajax speelt 4-3-3, altijd zo geweest, maar ik zal het uitleggen. In 4-3-3 bestaan twee varianten, punt naar achteren op het middenveld (4-1-2-3), of punt naar voren op het middenveld (4-2-1-3), Ajax speelt momenteel het laatste.

Zoals u ziet, zijn er in het 4-3-3 systeem vier linies. Voor het gemak kort ik elke linie even af. We hebben de verdediging (V), het verdedigende middenveld (VM), het aanvallende middenveld (AM) en de aanval (A). Idealiter gaat de opbouw dus Keeper-V-VM-AM-A-Goal.

Bij Ajax gaat de opbouw echter vaker via de lange bal, dat brengt veel risico met zich mee, hoe langer de passes, hoe groter immers de kans dat er iemand tussen komt, of dat de richting niet klopt. Dat is één van de redenen dat het VM zo vaak balverlies lijdt. Er is immers maar één persoon op AM en die wordt vaak gedekt.

In het huidige systeem gaat alle korte opbouw richting de spitsen via de aanvallende middenvelder, momenteel is dat Christian Eriksen, dat betekent ook dat hij het hele veld in de breedte moet bezetten, iets wat veel energie kost. Energie die niet gaat naar het afmaken, of beslissende passes geven, maar simpelweg verspild wordt in het aanbieden.

Wanneer je 4-1-2-3 speelt, heb je een veel betere veldbezetting. De ruimte die nu door Eriksen bezet wordt, wordt in deze situatie gedeeld door de LAM en RAM. Met de punt naar voren hebben de backs geen ruimte om mee te komen, met de punt naar achteren, kunnen de backs de ruimte die valt op het VM opvullen, hiermee is het veld netjes in elf stukken verdeeld, waardoor de werkende posities allemaal een gelijkwaardig werkgebied hebben.

De enige posities die echt een aanmerkelijk kleiner werkgebied hebben, zijn de spits-positie, en de centrale verdedigers-posities. Dat is omdat zij specifieke taken te vervullen hebben. Voor de spits is dat om te scoren en te kaatsen, waarvoor hij geen ruim werkgebied nodig heeft. Voor de centrale verdedigers is dat de aanvallers van de tegenpartij afstoppen, iets waarbij ze uiteraard hulp krijgen door de backs en de verdedigende middenvelder.

Uiteraard zijn dit de basis werkgebieden, in de praktijk lopen de lijnen meer door elkaar heen, noem het georganiseerde chaos, maar het blijft een feit dat er aanvallend meer opties zijn als je 4-1-2-3 speelt. Dit is vrij simpel uit te leggen als we de loop- en passlijnen naast elkaar leggen.

Ajax wil druk zetten, dat doe je door naar voren te lopen en naar voren of over de as te passen. Daarom zal ik vooral de voorwaartse looplijnen, zijwaartse passlijnen en voorwaartse passlijnen toelichten.

In het 4-2-1-3 systeem kruizen de verdedigende mids en de backs elkaar als ze naar voren willen gaan. Daarnaast is het voor de LCV en RCV niet mogelijk om tegelijk op te komen, omdat er voor hen alleen ruimte is tussen de verdedigende middenvelders. De enige manier dat de aanvallers bereikt kunnen worden, zonder een linie over te slaan, is als Eriksen (de AM) ze aanspeelt. Alles gaat dus via een trechter-vorm, er worden veel aanvallen begonnen, maar bijna niks eindigt bij de goal. Het laatste nadeel wat betreft looplijnen is dat de aanvallende middenvelder als hij mee naar voren wil gaan, de spits in de weg loopt. Dat betekent dat er maximaal drie man organisch (zonder dat een ander wegloopt) kunnen bijsluiten in de aanval.

Stel dat Ajax, net als Barcelona, 4-1-2-3 gaat spelen is dat drastisch meer. Dan kan iedereen organisch bijsluiten, dat is vier man meer, zeven in plaats van drie! De aanvallende middenvelders passen perfect tussen de spits en buitenspelers. De verdedigende middenvelder kan bijsluiten tussen het aanvallende middenveld, de backs kunnen aansluiten tot de buitenspelers en de centrale verdedigers kunnen om de verdedigende middenvelder heen. hierdoor kun je constant met elf man druk uitoefenen op de verdediging van de tegenstander.

Ten slotte wil ik het nog hebben over driehoekjes. Elke Ajacied klaagt erover, er zijn veel te weinig driehoekjes op het veld te zien, ook dat is te wijten aan het huidige systeem. Positioneel is het enige driehoekje dat mogelijk is met de punt naar voren, LVM-AM-RVM, omdat de vleugelspelers te ver moeten zakken. Als je kijkt naar het 4-1-2-3, dan heb je LB-LAM-SP, SP-RAM-RB, LAM-SP-RAM, LAM-CVM-RAM en LCV-CVM-RCV, dat zijn maar liefst vijf opties! Ook hier is het 4-1-2-3-systeem dus verreweg superieur.

Ook over de invulling van namen heb ik nagedacht, ik zou kiezen voor een aanvalslinie met Sulejmani, De Jong en El Hamdaoui, De Jong kan goed kaatsen, en dat is essentieel voor het maximale rendement, Sulejmani heeft een goede voorzet en El Hamdaoui heeft bij Willem II regelmatig de sterren van de hemel gespeeld op rechtsbuiten. Op het middenveld zou ik kiezen voor Lodeiro, Anita en Eriksen. Lodeiro is een goed voetballende linkspoot, Anita is verdedigend sterker dan De Zeeuw en aanvallend sterker dan Enoh. In de verdediging kies ik voor de gebruikelijke namen, Boilesen, Verthongen, Alderweireld en Vd Wiel, deze namen spreken naar mijn idee voor zich.

Ik hoop dat dit relaas het één en ander duidelijk maakt, mocht u het er niet mee eens zijn, dan lees ik graag uw reactie!

Bobby Mostertman

Nu ook op Twitter

Waar de Amsterdammers afgelopen woensdag nog geholpen werden door de dienstdoende arbiter (Bas Nijhuis gaf twee discutabele pingels), kwam de hulp dit maal van Twentenaar Kenneth Perez, de oud-Ajacied miste in de eerste 20 minuten twee honderd procent kansen. Alleen voor de keeper kapte hij eerst een keer te veel naar buiten. Even later was het een kopbal alleen voor goal die moeilijker te missen dan te raken was, Kenneth miste wel en het bleef 0-0. In deze openingsfase werd vooral linksback Anita keer op keer uitgespeeld.

Na de van de Tukkers goede openingsfase, scoorde Ajacied Demy De Zeeuw in de 22ste minuut door middel van een schuiver van afstand, het ingrijpen van de Twentse verdediging laakte, waardoor Sander Boschker kansloos bleef, 1-0. Ajax bleef gaan, en gaan, en gaan. Felheid werd door de jongelingen tentoongesteld als nooit te voren, waar vroeger doorjagen een utopie leek, zaten Demy de Zeeuw en de zijne er dit maal elke seconde kort op. Zelfs de door menig Ajacied gehate linksback bloeide geweldig op, Vurnon Anita verdiende een pluim, want hij speelde in de overige zeventig minuten foutloos.

Iets te kort zelfs, want Jan Vertonghen blesseerde in het doelgebied Sander Boschker, waar een leek zelfs kon zien dat hij meteen gewisseld had moeten worden, liet McLaren de voormalige Ajaxdoelman gewoon staan. De coach zal zich die beslissing nog berouwen, want in de 44ste minuut profiteerde de thuisclub van de niet scherpe sluitpost. Eerst schoot aanvoerder Luis Suarez op de paal, de rebound van de bij vlagen ongrijpbare Gregory van der Wiel werd nog gekeerd, maar Pantelic kon de bal nog inglijden, een criticus als ik kan zich alleen maar afvragen of een fitte keeper de inbreng van de Serviër niet had gekeerd, desalniettemin, 2-0.

In de tweede helft kwam dan toch de wisselkeeper Cees Paauwe erin, hij kon niet voorkomen dat Ajax kans op kans creëerde, Luis Suarez wervelde, Gabri viel gretig in voor de geblesseerde Demy De Zeeuw, Pantelic bleek een goed aanspeelpunt en Dennis Rommedahl liet zijn hielen vaak zien als invaller voor de eveneens geblesseerde Urby Emanuelson. De Deen was de enige Ajacied die nog scoorde, uit een goede combinatie kon hij de ingevallen doelman kloppen, 3-0, saillant detail is dat de aan het begin van het seizoen afgeschreven Rasmus Lindgren een belangrijke rol speelde in deze aanval.

Ajax jaagde collectief Twente angst aan en had geen tegenstand te duchten, als je naar de ranglijst kijkt, mag het wonderlijk genoemd worden dat de Tukkers tweede staan en de Godenzonen derde. Op wilskracht, durf en kwaliteit werden de bezoekers van het kastje naar de muur gezonden. De Amsterdammers jaagden stuk voor stuk door op elke bal, Ajax was zo oppermachtig dat Martin Jol nieuwe aankop Nicolas Lodeiro met een gerust hart in kon brengen voor Pantelic. Het bleek geen verbetering, niet omdat de Uruguayaan slecht speelde, maar omdat een centraal aanspeelpunt gemist werd.

Toch kwam Ajax niet meer in de problemen, waarmee de afstand op FC Twente  tot zes punten verkleind wordt, mocht de club uit Enschede zo blijven spelen dan is het gat te dichten, ook PSV komt nog op bezoek in de ArenA, de Eindhovenaren hebben een voorsprong van negen punten op de club uit Amsterdam, maar na deze indrukwekkende vertoning, kan Ajax weer naar boven kijken. De koppositie lijkt niet meer haalbaar, maar de hoop is er toch weer, of dat ijdele hoop is, zal in de komende weken blijken.

Bobby Mostertman

Verder mogen de Amsterdammers in de toekomst ook gaan scouten op intellect, want als er één vierkantje op het veld is, waar je tegen de zon in speelt, mag het verbazingwekkend genoemd worden, als spelers telkens weer die ruimte opzoeken. Ook aan het intellect van gelegenheidslinksback Anita mag getwijfeld worden, meer dan eens liet hij de bal te vaak stuiteren en om oud-Ajacied Leonardo af te stoppen had de geboren Antilliaan veel te veel domme overtredingen nodig. Voor de volgende speler die de hoofdmacht bereikt, beveel ik dus de volgende eis aan: Minstens een Havo-diploma!

De jongen die volgens Leonardo helemaal geen linksback is, had sowieso al eerder gewisseld moeten worden door Jol, evenals rechtsmidden Kennedy Bakircioglü, die sowieso nooit opgesteld had mogen worden. De middenvelder die bij Twente bij vlagen de sterren van de hemel speelde, faalde weer miserabel, hij deed zulke domme dingen, dat het bijna op cabaret leek. Hoogtepunt was toen de Zweed bij de zijlijn links een speler van NAC zag, rechts een speler van NAC zag, in het midden een Ajacied kon aanspelen, maar toch besloot een actie richting eigen kant maken en de bal kinderlijk verloor.

Dat de coach pas in het laatste half uur besloot Rommedahl in te brengen, kan een foutje genoemd worden, evenals de beginopstelling, want 4-4-1-1 is geen opstelling voor dit Ajax, Suarez is een geweldige rechterspits, een zeer goede linkerspits, maar als centrumspits komt hij tekort. In de eerste helft liet de Uruguayaan die begeerd wordt door onder andere Chelsea constant steekjes vallen. Ook was debutant Eriksen ongetwijfeld beter uit de verf gekomen als hij als middenvelder aan mocht treden. Wat Hagenaar Martin Jol wel goed deed, was Miralem Sulejmani inbrengen, de Serviër liet eindelijk weer eens zien een goede actie in huis te hebben, jammer dat de voorzet keer op keer slecht was.

Pluspuntje was ook Rasmus Lindgren, Kennedy’s landgenoot was niet alleen de enige Ajacied zonder fout, maar ook de maker van de 1-1 in de 37ste minuut. Urby Emanuelson nam eindelijk eens een corner goed, waarop Rasmus beter reageerde dan zijn directe tegenstander. In de tweede helft kon geen van beide teams een echte vuist maken. Door missers van Bredanaar Penders en Ajacieden Suarez en De Zeeuw bloedde de wedstrijd langzaam dood. In de slotfase leek geen van beide partijen meer te geloven in een overwinning, vooral van Ajax zal dat de nodige Amsterdamse wenkbrauwen doen fronsen, om nog enige kans te maken op de titel, hadden ze hier de volle drie punten moeten weghalen.

Ajax wordt dit jaar geen kampioen, zoveel is duidelijk.

Bobby Mostertman